Wasbeer


De laatste jaren worden steeds vaker wasberen gezien in Limburg. Wasberen zijn herkenbaar aan hun zwart-witte tekening op de snuit (“masker”) en hun geringde staart. Ze komen oorspronkelijk uit Noord-Amerika en horen van nature niet in Limburg thuis.

Waarom zijn wasberen een probleem?

Wasberen vormen een bedreiging voor inheemse dieren zoals vogels, amfibieën en vleermuizen. Ook kunnen ze ziektes verspreiden, waaronder de wasberenspoelworm, die schadelijk kan zijn voor mensen en huisdieren. In stedelijke gebieden kunnen wasberen daarnaast overlast veroorzaken, bijvoorbeeld door voedsel te zoeken rond huizen en in vuilnisbakken.

Wat doet de Provincie Limburg?

De wasbeer staat op de Europese Unielijst van invasieve exoten. Op basis daarvan is de Provincie Limburg verplicht om de soort actief te bestrijden. Hiervoor zet de provincie een gespecialiseerd vangteam in om te voorkomen dat wasberen zich blijvend in Limburg vestigen. De aanpak wordt regelmatig geëvalueerd en bijgesteld op basis van ervaringen en onderzoeksresultaten. Bekijk de recente beleidsevaluatie en de nieuwe beleidslijn 2027-2030 voor de vervolgaanpak.

Wat moet u doen als u een wasbeer ziet?

Ziet u een wasbeer in de tuin, straat of in een natuurgebied? Meld dit dan via het wasberenmeldpunt. Met uw melding (liefst met foto of video) draagt u bij aan het beschermen van de Limburgse natuur en het voorkomen van overlast door wasberen.

Veelgestelde vragen en antwoorden over de wasbeer

Waar komt de wasbeer vandaan en wat doet hij in Limburg?

De wasbeer (Procyon lotor) is van oorsprong een Noord-Amerikaans zoogdier. In de 20ste eeuw is deze soort in Europa geïntroduceerd voor de pelsdierfokkerij en als jachtwild. Sommige dieren zijn ontsnapt of bewust uitgezet, waardoor ze zich in het wild konden vestigen. In 2017 is voortplanting vastgesteld en is sprake van populatievorming, met een geschatte omvang van 100 tot 200 dieren, vooral in Zuid-Limburg. Op de Verspreidingsatlas kunt u precies zien waar de soort in Nederland voorkomt.

Hoe herken ik een wasbeer?

Wasberen lijken qua formaat op een forse kat of kleine hond (40–70 cm lang, 5–10 kilo zwaar). Ze hebben een opvallend zwart ‘masker’ rond de ogen en een pluizige staart met 4 tot 7 zwarte ringen. De vacht is grijsachtig. Hun sporen lijken op kleine handafdrukjes. Ze worden soms verward met dassen en wasbeerhonden, maar alleen de wasbeer heeft deze unieke masker- en staarttekening. Bekijk het herkenningsfiche voor meer details.

Kan een wasbeer gevaar of overlast veroorzaken?

Ja, wasberen kunnen zowel in stedelijke als landelijke gebieden aanzienlijke overlast en schade veroorzaken. Ze zijn erg vindingrijk en zoeken actief naar voedsel en schuilplaatsen. Daarbij kunnen ze:

  • Huizen, schuren en zolders binnendringen op zoek naar voedsel of nestgelegenheid. Hierbij richten ze vaak schade aan isolatie, bedrading en interieur aan. Dit kan leiden tot hoge reparatiekosten en brandgevaar door beschadigde elektriciteitskabels.
  • In tuinen vijvers, planten en nestkasten vernielen en vuilnisbakken openbreken.
  • Mogelijk ziektes en parasieten verspreiden, zoals de wasbeerspoelworm. Deze kunnen schadelijk zijn voor zowel mens als (huis)dier.

Het is dus belangrijk om preventieve maatregelen te nemen en bij overlast altijd een melding te doen via www.wasberenmeldpunt.nl.

Hoe voorkom ik overlast door wasberen?

  • Sluit afvalcontainers goed af en laat geen etensresten slingeren.

  • Zorg dat huisdieren en hun voedsel niet ’s nachts buiten staan.

  • Sluit openingen in gebouwen om binnendringen te voorkomen.

  • Zorg dat verblijfplaatsen voor pluimvee en konijnen goed zijn afgesloten.

Wat doe ik als ik overlast, een zieke of gewonde wasbeer aantref?

  • Nooit aanraken!

  • Meld levende of dode wasberen via het wasberenmeldpunt.nl.

  • Bel 144 als het dier (ernstig) ziek of gewond is en volg de instructies.

  • Probeer het dier nooit zelf te vangen of te vervoeren; dit is ook wettelijk niet toegestaan.

Zijn wasberen gevaarlijk voor mensen?

Meestal zullen ze snel wegvluchten, maar ze kunnen agressief reageren uit angst, zeker als ze zich in het nauw gedreven voelen. Het grootste gevaar schuilt in de mogelijke overdracht van ziektes en parasieten. Raak een wasbeer of zijn uitwerpselen/urine dus nooit aan. Raadpleeg de instructies van het RIVM voor het hygiënisch opruimen van latrines.

Wat doe ik als ik of mijn huisdier gebeten wordt?

  • Bij eigen beetwond: Spoel 15 minuten met water en zeep, desinfecteer met alcohol/jodium en neem direct contact op met de huisarts: wacht niet af!

  • Bij beetwond van huisdier: Neem direct contact op met de dierenarts. Zorg er ook voor dat uw huisdieren gevaccineerd zijn tegen relevante ziektes.

Mag een wasbeer als huisdier gehouden worden?

Nee, het is verboden om wasberen te houden, te fokken, te verhandelen of te importeren. Overtreding hiervan is strafbaar en wordt gecontroleerd door de NVWA.

Kan ik als particulier, ondernemer of landbouwer schadevergoeding krijgen bij overlast?

Nee, schade veroorzaakt door invasieve exoten zoals de wasbeer wordt niet vergoed door de overheid.