Bestrijding grote waternavel


Samen met Nederlandse en Vlaamse partners werken we in KempenBroek aan de bestrijding van grote waternavel. Deze invasieve waterplant verspreidt zich snel via kleine plantfragmenten en vormt dichte matten op het water. Daardoor verdwijnen licht en zuurstof uit sloten, beken en moerassen, met negatieve gevolgen voor biodiversiteit, natuurherstel en waterbeheer.

Wat is KempenBroek?

KempenBroek is een bijzonder grensgebied in Nederlands en Belgisch Limburg, waar natuur, water en landschap nauw met elkaar samenhangen. Het gebied bestaat uit een mozaïek van beken, moerassen, bossen, graslanden en dorpen en is sinds 2024 erkend als UNESCO Mens- en Biosfeergebied. Juist in zo’n nat en onderling verbonden landschap kan grote waternavel zich snel verspreiden.

Waarom deze aanpak nodig is

De grote waternavel stopt niet bij perceels-, beheer- of landsgrenzen. De plant verspreidt zich via waterlopen (beken, sloten en andere wateren) en natte natuurgebieden door het hele systeem van KempenBroek. Daarom is een gezamenlijke aanpak nodig. Wat lokaal wordt bestreden, kan zonder goede afstemming vanuit een ander deel van het gebied opnieuw terugkeren.

Van lokale inzet naar Interreg Hydrocotyle

In het gebied Kettingdijk/Wijffelterbroek werken Provincie Limburg, Natuurmonumenten en Waterschap Limburg sinds 2024 samen aan de bestrijding van grote waternavel. Deze aanpak krijgt nu een vervolg binnen het Interreg-project Hydrocotyle, waarin natuurorganisaties, waterbeheerders, provinciale overheden en andere partners in Vlaanderen en Nederland samenwerken aan een bredere, structurele aanpak.

Hoe de bestrijding verloopt

De bestrijding bestaat uit mechanische en handmatige verwijdering, gevolgd door intensieve nazorg. Dat is noodzakelijk, omdat zelfs kleine achterblijvende fragmenten weer kunnen uitgroeien tot nieuwe haarden. Daarbij wordt gericht gewerkt: eerst worden kleinere en geïsoleerde besmettingen aangepakt, om verdere verspreiding in het systeem te voorkomen. Ook wordt gezocht naar werkbare methoden voor moeilijk toegankelijke moeras- en broekbosgebieden.

Samen werken aan duurzaam herstel

Binnen Interreg Hydrocotyle werken de partners aan inventarisatie, bestrijding, monitoring, preventie en kennisdeling. Het doel is niet alleen om de huidige verspreiding van grote waternavel terug te dringen, maar ook om herbesmetting te voorkomen en het beheer op lange termijn te versterken. Zo draagt het project bij aan natuurherstel, behoud van biodiversiteit en een veerkrachtig watersysteem in KempenBroek.

Partners

In dit project werken samen: Natuurpunt Beheer, Natuurmonumenten, Natuurpunt Studie, Watering Het Grootbroek, Provincie Limburg (België), Kempen & Maasland Regionaal Landschap, KempenBroek, Provincie Limburg (Nederland) en Waterschap Limburg.


Bron foto’s: Grote waternavel (Hydrocotyle ranunculoides) Saxifraga-Hans Dekker

Logo Interreg Vlaanderen-Nederland met tekst: Gefinancierd door de Europese Unie, daaronder Hydrocotyle