In 2024 en 2025 zijn in totaal 184 inheemse muurhagedissen uitgezet in de Oehoevallei, als onderdeel van een samenwerking tussen CNME Maastricht, Stichting RAVON, Natuurmonumenten, Provincie Limburg, Elisabeth Strouven Fonds én gemeente Maastricht. Dit is niet alleen een belangrijke stap voor de bescherming van deze zeldzame soort, maar draagt ook bij aan de biodiversiteit in onze provincie.
Behendig beestje
Tijdens de monitoring bleek dat de muurhagedis zich razendsnel thuis voelde en behendig over de kalkwanden klom. Het monitoringsteam werd verrast door hoe moeilijk de dieren soms te ontdekken waren: de vele spleten, kieren en dichte vegetatie in de Oehoevallei bieden volop schuilplaatsen. In september 2024 werden vier baby-hagedissen ontdekt. Dit bevestigt niet alleen dat de dieren succesvol zijn voortgeplant, maar ook dat de gelegde eieren op geschikte plekken zijn uitgekomen.
De Oehoevallei als leefgebied
Terugkijkend blijkt de keuze voor de Oehoevallei een schot in de roos. Het terrein, met zijn gevarieerde kalkrotsen, rijke vegetatie en rust, biedt de muurhagedis wat hij nodig heeft. Dankzij de gunstige ligging, met veel zon en weinig verstoring, vonden de dieren hier snel hun plek. De oehoe, die in de broedtijd extra bescherming krijgt, zorgt ervoor dat het gebied rustig blijft.
Vooruitblik
Nu het project haar opstartfase heeft afgerond, kan de populatie op de Sint-Pietersberg op eigen kracht verder gaan groeien. De verwachting is dat de dieren zich de komende tijd, stap voor stap, gaan verspreiden naar omliggende gebieden. CNME blijft, samen met vrijwilligers en bezoekers, waarnemingen en ontwikkelingen volgen via onder meer het Netwerk Ecologische Monitoring (NEM).
Omdat deze herintroductie de eerste reptielenherintroductie in Nederland is, levert het project waardevolle inzichten op voor andere herintroductieprojecten en voor het toekomstig beheer en voorlichting.
Het belang van samenwerking
“De herintroductie van de muurhagedis is een belangrijke stap in de bescherming van Nederlands zeldzaamste reptiel. Door de subsidie van de Provincie Limburg gingen de deuren open om de nodige stappen te kunnen maken. Naast de financiële bijdrage van de Provincie Limburg, was ook de afstemming met de Provincie waardevol. We trokken samen met de andere projectpartners op in het uitdragen van het verhaal, kennisopbouw en uitvoering”, aldus Cridi Frissen van CNME.
Oproep: geef uw waarneming door
Ziet u een muurhagedis op de Sint-Pietersberg, in de groeve of omgeving? Geef uw waarneming dan door via de QR-code onderaan deze pagina of via Waarneming.nl. Maak bij voorkeur een duidelijke foto van het dier zodat de waarneming goed gevalideerd kan worden. Zo draagt u bij aan kennis over deze soort én aan het succes van het herintroductieproject.
Zo herkent u de muurhagedis
De muurhagedis is een behendige klimmer, met slank lichaam, lange staart en relatief lange tenen en nagels waarmee hij over kalkrotsen beweegt. Babyhagedisjes zijn ongeveer 5 cm lang; volwassen dieren kunnen tot 19 cm groeien. De rug is bruinig en gevlekt, de buik van het mannetje oranjerood en van het vrouwtje lichtgeel. Op de Sint-Pietersberg leeft ook de hazelworm, een pootloze hagedis die daardoor goed te onderscheiden is van de muurhagedis. Bij het waarnemen is het belangrijk om op de opengestelde paden te blijven, om zo de rust voor de muurhagedis en andere dieren op de Sint-Pietersberg te bewaren.
