Provinciale Energiediensten Maatschappij (PEM): Energie van en voor Limburg


Provincie Limburg wil de overstap naar hernieuwbare energie in Limburg versnellen en ervoor zorgen dat Limburgers meer controle krijgen over hun energie. De Provinciale Energiediensten Maatschappij (PEM) ondersteunt en vergroot de maatschappelijke beweging rondom de energietransitie en helpt mensen en organisaties daarbij. Met als uitgangspunt: ‘Lokale hernieuwbare energie, betaalbaar voor iedereen’.

Iedereen heeft energie nodig. Maar omdat energie steeds duurder wordt, is het voor veel mensen en bedrijven steeds lastiger om de energierekening te betalen. Hierdoor kan energiearmoede ontstaan. Ook stijgt de vraag naar energie nog steeds, hebben we te maken met een vol elektriciteitsnet (netcongestie) en moeten we verduurzamen. Dat vraagt dus om een andere aanpak.

Het lokaal opwekken van hernieuwbare energie is een belangrijk onderdeel van de energietransitie en maakt ons minder afhankelijk van fossiele energiebronnen en het buitenland. Met de PEM willen we zelf eigenaar worden over onze energievoorziening, de kosten en baten eerlijk verdelen en energiearmoede structureel terugdringen.

Bekijk de video voor een korte uitleg over de PEM.

Wat gaat de PEM doen?

Er wordt via twee pijlers gewerkt aan de PEM:

Pijler 1: Vergroten en versnellen lokale energie-autonomie

De PEM ondersteunt en begeleidt lokale initiatieven (van lokale overheden, bedrijven én burgers) tot volwaardige, operationele energiegemeenschappen. Denk hierbij aan lokale energiegemeenschappen, coöperatieve energiehubs en kleinschalige warmtegemeenschappen op het gebied van elektriciteit, warmte en opslag. Deze energiegemeenschappen produceren samen duurzame energie die zij lokaal delen, zonder winstoogmerk. Zo vloeien de opbrengsten terug naar Limburg en ontstaat er meer grip op beschikbaarheid en betaalbaarheid.

Pijler 2: Verduurzaming gebouwde omgeving

Ook de verduurzaming van woningen is essentieel, omdat het energieverbruik van een woning daardoor vermindert en de energierekening lager wordt. De PEM helpt mensen die leven in energiearmoede met gerichte ondersteuning. Dit doen wij door bestaande regelingen en subsidies te combineren en aan te vullen, voorfinanciering beschikbaar te stellen en de meest kwetsbare huishoudens volledig te ontzorgen. Daarbij werkt de PEM samen met de Limburgse gemeenten en de twee Limburgse RES-regio's (regio’s met een eigen Regionale Energie Strategie).

Planning

Op dit moment werken wij toe naar een nieuw voorstel voor Provinciale Staten waarin de oprichting van de PEM wordt geborgd. Gelijktijdig werken wij aan de uitvoering van beide pijlers van de PEM door het ondersteunen en versnellen van de energiegemeenschappen én de inrichting van een pilot voor de verduurzaming van 1.000 woningen.

Klankbordgroep PEM voor burgers en bedrijven

Om de PEM straks beter te laten werken, hebben we ook de ideeën en meningen van ondernemers en inwoners nodig. De PEM is er namelijk voor alle Limburgers en werkt samen met bedrijven en andere groepen die lokaal duurzame energie opwekken en kunnen delen. Om de Limburgse burgers en ondernemers te betrekken, is de Klankbordgroep PEM opgericht.

De Klankbordgroep PEM adviseert en denkt mee met het uitvoeringsteam PEM van Provincie Limburg over de thema’s energiegemeenschappen, de productie van groen gas en de verduurzaming van de gebouwde omgeving. Ook wordt de klankbordgroep actief betrokken bij de voorbereiding van de evaluatie die in 2027 plaatsvindt.

De Klankbordgroep PEM komt 2 à 3 keer per jaar bijeen, of vaker als daar aanleiding voor is. Leden krijgen geen vergoeding; deelname is op vrijwillige basis.

Bekijk voor meer informatie over de klankbordgroep het nieuwsbericht Denk mee over de Provinciale Energiediensten Maatschappij.

Meer informatie

Op 31 oktober 2025 en 7 november 2025 hebben Provinciale Staten positief besloten over de inrichting van de PEM. Het Statenvoorstel over de inrichting van de PEM en sonderend stuk over de verkenning van de PEM, vindt u onder 'Zie ook' op deze webpagina.

Heeft u een vraag over de PEM? Wellicht vindt u het antwoord op uw vraag hieronder bij de veelgestelde vragen en antwoorden. Staat uw vraag hier niet bij? Stel uw vraag dan via het contactformulier op deze website of stuur een e-mail naar [email protected].

Veelgestelde vragen en antwoorden

Wat is energiearmoede?

Er is sprake van energiearmoede als een huishouden meer dan 10% van het besteedbaar inkomen moet uitgeven om de eigen woning voldoende op te warmen om prettig en gezond te kunnen wonen.

Wat is een energiegemeenschap?

Een energiegemeenschap is een groep bedrijven, overheden én inwoners die samen lokaal energie opwekken, gebruiken en opslaan. De energiegemeenschap krijgt zo zeggenschap en eigenaarschap. Het geld dat hiermee wordt verdiend blijft in de regio en er komt ruimte voor ontwikkeling.

Gemeenschappen voor lokale warmtenetten krijgen ook steun van de PEM, via het versterken van lokaal eigendom van energiebronnen zoals stroom en groengas. De PEM ondersteunt in het aanjagen van Groen Gas productielocaties (onder voorbehoud van de besluitvorming rondom Groen Gas door Provinciale Staten).

Wat is een (coöperatieve) energiehub?

Een energiehub is een lokale samenwerking tussen gebruikers en producenten van energie. Zij stemmen de energieopwek en het verbruik op elkaar af, alsmede het transport van de opgewekte energie en de eventuele opslag (in bijv. batterijen). Zij maken daar (contractuele) afspraken over met elkaar. Een energiehub kan gaan over elektriciteit, maar ook over bijvoorbeeld warmte en duurzame gassen.

Wat is het verschil tussen een energiegemeenschap en een energiehub?

Een energiegemeenschap bestaat uit een groep burgers, bedrijven en overheden die samen energie opwekken en deze onderling verdelen. Een energiehub is een samenwerkingsvorm waarbij de ene partij (vaak bedrijven) energie opwekt en de andere partij (gebruikers van energie, de afnemers) een deel van die energie afneemt.

Een belangrijk verschil is ook dat de leden van de energiegemeenschap meestal (democratisch) mee kunnen beslissen over belangrijke zaken, terwijl bij een energiehub geen sprake is van leden en ledenparticipatie, maar partijen onderling een contract afsluiten en afspraken daarin vastleggen.