Beter & Gelukkiger

29 april 2020

Op 13 maart had Montfort, nu gemeente Roerdalen, alsnog haar 75 Jaar Bevrijding willen vieren. Tien dagen na het slotevenement in Venlo, waar gevierd werd dat op 3 maart 1945 – na bijna zes maanden strijd – heel Limburg de vlag kon uithangen. Maar wat in Venlo nog net wél kon, kon in Montfort al niet meer. Door Corona…

Bijzonder zuur vond ik dat voor die gemeente. Vooral omdat ze zo’n goede reden hadden om dat feest niet op 24 januari - de echte bevrijdingsdatum - te vieren. Want op die dag was 75 jaar geleden helemaal niets te vieren geweest; enkel te graven. Het graven van een massagraf voor maar liefst 186 burgerslachtoffers. 186 Mensen die de bevrijdingsbombardementen niet hadden overleefd. 186 Mensen die niet allemaal van daar waren, maar juist naar daar waren gevlucht om te schuilen.

Dat was ook de reden dat ze mij vroegen die vrijdag de 13e te komen spreken. Twintig van die 186 doden waren namelijk familie van mijn oma uit Midden-Limburg. Het waren de aan haar verwante gezinnen Wevers en Thijsen die in Montfort kwamen schuilen, gevlucht uit Maasbracht en Wessem. Van die laatste plaats was de vader van het gezin Thijssen – Sef Thijssen – burgemeester geweest totdat hij weigerde de loyaliteitsverklaring aan de bezetter te tekenen. In de eerste raadsvergadering na de inval in 1940 had hij nog gezegd alle inwoners ‘een betere en gelukkigere toekomst te gunnen’. Een toekomst die voor die 20 familieleden en al die andere slachtoffers nooit meer zou komen…

Natuurlijk vond ik het jammer daar niet te kunnen spreken. Mijn toespraak lag al een tijdje klaar. Maar nog veel spijtiger vond ik het voor al die vrijwilligers in alle kernen van Roerdalen. Vrijwilligers die al zeker 1,5 jaar in de weer waren voor een weekend lang herdenken en vieren. Een vieren dat er 75 jaar geleden niet in zat; en nu – 75 jaar later – dus wéér niet. Door de komst van een hele andere vijand…

Voor al deze vrijwilligers was dat bijzonder spijtig; net zoals voor al die mensen die in touw waren om deze maand een bus, de Vrijheid-express – net als in alle andere provincies - door heel Limburg te laten touren; en natuurlijk het grote bevrijdingsfestival dat op 5 mei in Roermond had moeten losbarsten. Toch wil ik hen allen danken voor hun inzet; net zoals ik vandaag in de kranten iedereen heb bedankt die zich heeft ingespannen voor een onvergetelijke en indrukwekkende jubileumviering; zes maanden lang van Eijsden tot Mook. Alle Limburgers, alle vrijwilligers, alle media…

Samen zorgden ze dat de erfenis van toen zich nu in ons hart kon nestelen. In de toespraak die ik voor 13 maart had klaarliggen, sprak ik zelfs over die jubileumviering als een inspiratiebron voor het ‘waardig en weerbaar’ tegemoet treden van elke crisis die ons nu nog zou kunnen treffen. Nog niet wetende dat de eerstvolgende crisis de naam Corona zou dragen…

Dit nu wél wetende, herhaal ik graag de wens van Sef Thijssen: “ik gun ons allen een betere en gelukkigere toekomst.” In de echte hoop dat die ons wél in het verschiet ligt.

Zorg goed voor elkaar, en daarmee voor uzelf, zoals we in Limburg gewoon zijn.

Theo Bovens, gouverneur