Bananenbrood

15 mei 2020

101 Jaar geleden koos Nederland, toen onder een Limburgse minister-president, voor het vrouwenkiesrecht. En vandaag precies 100 Jaar geleden maakte de Zuid-Limburgse burgemeestersvrouw Elise Spauwen als allereerste gebruik van dit recht, tijdens een tussentijdse gemeenteraadsverkiezing in Gronsveld. We mogen dat wel een moment(je) van volwassenwording van onze democratie noemen.

Al wordt juist nu – 100 jaar later – die democratie wel een beetje op de proef gesteld. We moeten ons opeens allemaal aan noodverordeningen houden waar geen gemeenteraad over heeft kunnen stemmen. Sterker nog: onze gemeenteraden – en ons provinciaal parlement – kunnen zich nu best gemankeerd voelen; nu ze elkaar niet recht in de ogen kunnen kijken; naar toch minder sterke digitale middelen moeten grijpen; en ook de inspraak minder kans krijgt. Maar toch denk ik dat onze democratie weerbaar genoeg is om Corona te overleven.

Meer zorgen maak ik me over de democratie in die landen – ook binnen Europa – waar de democratie niet al 100 jaar heeft kunnen rijpen. Waar machthebbers Corona juist voor hun karretje spannen om meer macht te verwerven en de oppositie dwars te zitten. Ook die verzwakking van de democratie mag zich niet als een virus over de wereld gaan verspreiden.

Ondertussen maakt mijn staf – grotendeels uit vrouwen bestaand – me er fijntjes op attent dat 100 jaar vrouwendeelname aan de democratie, nog niet heeft geleid tot vrouwen aan de top van het landelijk Corona-Crisisteam. De enige vrouw die net zo vaak in beeld komt als Mark Rutte en Jaap van Dissel van het RIVM, is gebarentolk Irma Sluis…

Net zo fijntjes maken zij mij attent op een ingezonden brief van een Britse die ook viraal gaat. Vrij vertaald vraagt de briefschrijfster of iemand al heeft overwogen vrouwen en kinderen als eerste uit de lockdown te halen, aangezien mannen veel gevoeliger zijn voor het COVID-19-virus. Dan kunnen de vrouwen wel even de wereld runnen en zien hoe dat uitpakt, terwijl de mannen thuis blijven om bananenbrood te bakken en te klappen voor de zorg.

Of ik dit een te gewaagd voorstel vind? Voor Limburg zou ik het wel aandurven. Want honderd jaar nadat een Limburgse burgemeestersvrouw haar eerste stem kon uitbrengen, zijn er nu best wel wat vrouwen zélf burgemeester. Sterker nog: Limburg kent met 42 procent het hoogste aantal vrouwen in dit ambt van heel Nederland. En ik zie hoe zij zeker in deze vreemde en niet gemakkelijke tijd gloriëren als echte burgermoeders: onvermoeibaar, daadkrachtig en met bijzonder veel empathie. Niet dat ik hun mannelijke collega’s nu te kort wil doen, maar op deze toch een beetje historische dag zeg ik bijzonder trots te zijn op – in willekeurige volgorde: Mirjam, Annemarie, Petra, Rianne, Wilma, Monique, Manon, Christine, Nicole, Désirée, Birgit, nog een keer Wilma en Marion. Waarbij ik u absoluut kan verzekeren dat zij beter Limburg kunnen runnen, dan dat ik dat bananenbrood kan bakken.

Zorg goed voor elkaar, en daarmee voor uzelf, zoals we in Limburg gewoon zijn.

Theo Bovens, gouverneur